30 Eylül 2006

HALUJ..

Haluj, mantıya benzeyen bir çerkez yemeğidir. Yer yer farklı isimlerle anılmaktadır (psıhalve, kıbın). Çerkezler yemeklerinin çoğunda patates kullanır ama bu yemeğin aynısının kıymalısınıda yaparlar. Haluj aslında biraz daha fazla iç malzemeyle çok az daha büyüklükte yapılır ama ben bu boyut sevdiğim için biraz daha küçük tuttum. Annemin çerkez olması sebebiyle mutfagımızda sık sık çerkezlerin yöresel yemeklerinden mutlaka pişer. Ramazan ayının ilk günü pazar günüydü ve bende evdeydim, bolca vaktimiz olduğundan annemle beraber yapalım dedik. Oset bölgesine ait en sevdiğim çerkez yemeği ise velibah. Bir çeşit gözlemedir ama patates hamurun içinde belli olmayacak kadar ince bir hamur açılır, sac üzerinde pişirilir ve yağlanır. Müthiş bir lezzettir.

Haluj:
Hamur için malzemeler:
4 su bardağı un
1 tatlı kaşığı tuz
ılık su

İç malzemesi:
yarım kg patates
1 adet orta boy soğan
3 çorba kaşığı sıvıyağ
1 tatlı kaşığı pulbiber
1 çay kaşığı tuz

sos için :
3 yemek kaşığı tereyağ
pulbiber
yoğurt (isteğinize bağlı)

Önce patateslerimizi tenceremize koyup haşlayalım. Onlar haşlanırken biryandan hamurumuzu hazırlayalım. 4 bardak un ve tuzu yoğurma kabımızda karıştıralım. Ilık suyumuzu yavaş yavaş ekleyerek mantı hamuru gibi sert bir hamur olana kadar yoğuralım. Hamurumuzu 3 bezeye ayırıp üzerine nemli bez örtüp 15 dakika dinlendirelim.
Bu arada iç malzememiz için patateslerimiz haşlandıysa kabuklarını soyup hepsini çatalla ezelim.
Bir tavaya 3 kaşık yağımızı ve yemeklik doğradığımız soğanları alalım ve kavuralım. Ardından 1 tatlı kaşığı pul biberimizi ekleyelim ve bu karışımı patateslerimizle karıştıralım. Böylece iç malzememiz hazır hale geliyor.
Dinlenen hamur bezelerimizin herbirini 2 mm kalınlığında açalım. Su bardağının ağız kısmıyla yuvarlak daireler çıkaralım. (Eğer gerçek haluj gibi biraz daha büyk boyutta yapmak isterseniz daha geniş bir bardağınızı kullanabilirsiniz)

Her dairenin içine patatesli iç malzememizden bir tatlı kaşığı kadar patates koyalım ve avucumuzda yukarıdan aşağı doğru hamurun iki kısmını saç örgüsü şeklinde kapatalım. ( Bir sağdan bir soldan mink minik birleştirelim. Yapamazsanız yarım daire seklinde yapıp elinizle yumarlak kısmı iyice bastırın tam kapanmasından emin olun)
Halujlarımızı bir bez üzerine veya kagıt havlu üzerine birbirine değmeyecek şekilde diziyoruz.



Büyük bir tencereye 3 litre kadar suyu koyup kaynatıyoruz. Kaynayan suya çok az tuz atıp halujlarımızıda döküyoruz ve haşlanmasını bekliyoruz. Haşlanan halujlarımızı kevgirle sudan çıkarıyoruz.
Sos için tereyeğımızı eritip pulbiberle karıştırıyoruz. Ben tereyağı kızdırıp tabaklara döktüm ardından arzu eden istediği miktarda pulbiberini tabağına ekledi. Yanındada bir kase yoğurt ile servise sunuyoruz. Afiyet olsun :)

7 yorum:

Yeliz dedi ki...

Ay tülos ben sizin çerkez oldugunuzu bilmiyodum. Benimde dedem çerkes :) Bu yemeği biliyorum ama bizde psihalve deniyor. Çok lezzetli. Bilmeyen birisine anlattıgımda patatesli mantı olurmu hiç falan diyorlar ama harika.

totos dedi ki...

bana da yap
scs

Selin dedi ki...

Ben sanırım patatesli mantı hiç duymayanlardanım. Gerçekten insanın içinden denemek geliyo fotografı görünce. Çok merak ettim, kayınvalideme yaptırırım ben :)

Neriman dedi ki...

Merhaba Tülay hanım,
Halujları görünce aklıma geldi. Ravioli kalıbıyla yapabiliriz değilmi?

Adsız dedi ki...

bu yaptığınız haluj değil, "mataz" dır. Haluj çiğ böreğe benzer yağda kızartılır. Mataz su da haşlanır ve peynirli de yapılır.
Saygılarımla.. (bir çerkez)

Tulosh dedi ki...

Yorumlarınız için çok ama çok teşekkür ederim.

Neriman hanım bende hep denemek istiyorum ravioli kalıbıyla yapanlar varmış evet olabilir :)

İsimsiz çerkez beni aydınlattığınız için çok teşekkür ederim size, mataz da denildiğini öğrenmiş oldum sayenizde...
Her yemek her farklı bölgede yaşayan çerkezlerde farklı isimlerde anılıyor. Bizim çevremizde haluj olarak adlandırıldığı için ben öyle öğrendim ve öyle yazdım. Sevgiler.

Adsız dedi ki...

arkadaşlar çerkez boylarında bu mantının değişik adları vardır.Haluj yanlışdeğildir.Çünkü Abhazca adı budur.Saygılarımla
Nuray
aşpha(Abhaz)